BouwBelang: Platform voor bouw en infra van AFNL

Nieuwe natuur dankzij stroom van de metro

28-01-2026
door Redactie
Emissieloos

Bij de herinrichting van een kampeerterrein tot natuurgebied in Hoek van Holland werkte AFNL-aannemer Wallaard emissieloos, maar zonder grootzakelijke aansluiting op het elektriciteitsnet. De elektriciteit werd afgetapt van de metrolijn van Rotterdam naar het strand.

Tekst: Hans Fuchs – Foto’s: Anrie Trappenburg

De Zwaan, de Koopgoot, Station Kapsalon, het Potlood. Rotterdammers geven hun gebouwen graag bijnamen. Maar niet alleen gebouwen. De opening van de nieuwe metrolijn van Rotterdam naar het strand van Hoek van Holland was in maart 2023 een inkopper voor de inwoners van Manhattan aan de Maas. De verbinding van de Rotterdamse vervoerder RET was al snel omgedoopt tot Bikinilijn.

Via een converter aan een RET-mast ging RET-elektriciteit naar een bouwmeterkast met bouwstroomaansluiting.

Via een converter aan een RET-mast ging RET-elektriciteit naar een bouwmeterkast met bouwstroomaansluiting.

Stroom van die metrolijn werd kortgeleden gebruikt bij de aanleg van nieuwe natuur in de duinen van Hoek van Holland. Voor de herinrichting van het Vafamilterrein maakte aannemingsbedrijf Wallaard uit Noordeloos gebruik van elektriciteit uit de bovenleiding van de Bikinilijn. Hoofduitvoerder Anton van Drunen van Wallaard: “De gemeente Rotterdam verlangde dat de herinrichting elektrisch werd uitgevoerd. Maar een grootzakelijke aansluiting kregen we niet. Uiteindelijk konden we deze opdracht uitvoeren met onze elektrische kraan en elektrisch materieel dankzij een laadpunt bij de metro, honderd meter verderop. Het bedrijf Colas Rail installeerde voor ons een converter aan een RET-mast. Vanaf die omvormer ging RET-elektriciteit naar een bouwmeterkast met bouwstroomaansluiting.” Om te voorkomen dat Wallaard de accu’s van zijn elektrische kraan elke dag langs de Bikinilijn moest laden, legde de aannemer een honderd meter lange tijdelijke stroomkabel aan, compleet met zwerfkasten tegen spanningverlies.

De gemeente Rotterdam verlangde dat de herinrichting van het terrein elektrisch werd uitgevoerd.

De gemeente Rotterdam verlangde dat de herinrichting van het terrein elektrisch werd uitgevoerd.

Kansen

Dit was niet de eerste keer dat Wallaard keek naar kansen om elektriciteit uit OV-leidingen te gebruiken. Anton van Drunen kaartte het idee bij een project voor ProRail ook al eens aan, nog in de aanbestedingsfase: “Ik opperde: ‘Jullie hebben een goed landelijk stroomnet van bovenleidingen…’. Maar sommige veranderingen hebben tijd nodig.” Toch zijn ongebruikelijke oplossingen soms nodig, aldus Van Drunen: “Het reguliere netwerk is niet ingesteld op elektrisch werken. Er is achterstallig onderhoud, delen van het huidige elektriciteitsnet moeten worden vervangen, andere delen verzwaard. De netbeheerders lopen achter de feiten aan en daar ondervinden wij als bouwbedrijf vaak hinder van. We krijgen nog geen keetaansluiting op een project, als we er om vragen. Dan is het mooi als het bij de RET gewoon wel kan.”

Het reguliere netwerk is niet ingesteld op elektrisch werken

Dankzij een laadpunt bij de metro kon Wallaard het werk uitvoeren met een elektrische kraan en elektrisch materieel.

Dankzij een laadpunt bij de metro kon Wallaard het werk uitvoeren met een elektrische kraan en elektrisch materieel.

Glooiend duingebied

Met de Bikinistroom voerde Wallaard van november 2024 tot maart 2025 de herinrichting van de drie hectare grote camping uit. Van Drunen: “Met zes man schoonden we het compleet verwilderde gebied op, verwijderden restanten van de oude camping en maakten een glooiend terrein, als basis voor nieuwe natuur waar stuifduinen vrij spel hebben.” Wallaard groef over het hele gebied zo’n dertig centimeter grond af, de humusrijke bovenlaag waarop jarenlang ongestoord bomen en struiken groeiden – inclusief exoten zoals bamboe, in het verleden door campinggasten geplant. Op de schrale grond die nu de nieuwe toplaag vormt gaan de komende jaren naar verwachting mossen, grassen en lage struiken groeien die leefruimte bieden voor zeldzame orchideeën, keizerlibellen, zandhagedissen, vlinders en sprinkhanen.

Wallaard groef over het hele gebied zo’n dertig centimeter grond af, de humusrijke bovenlaag waarop jarenlang ongestoord bomen en struiken groeiden.

Wallaard groef over het hele gebied zo’n dertig centimeter grond af, de humusrijke bovenlaag waarop jarenlang ongestoord bomen en struiken groeiden.

Helemaal klaar is Wallaard nog niet in Hoek van Holland. Van Drunen: “We moeten nog een keer terug voor rioolwerk dat we niet konden uitvoeren vanwege het broedseizoen. In het najaar verplaatsen we een pompput van een persriool van de oude camping. Die komt dertig meter verderop te liggen, buiten het natuurgebied. Daarnaast blijven we bij het terrein betrokken als beheerder, om te voorkomen dat bomen en struiken weer opkomen. In dit natuurgebied moet het duin kunnen blijven wandelen.”

Emissieloos werken met RET-stroom

De RET onderzocht al langer of het stroom kon leveren aan derden. Technisch bleek dat mogelijk. Daarvoor is ook een vergunning nodig van de Autoriteit Consument & Markt ACM. Die controleert of aan alle eisen wordt voldaan. Nadat de RET die vergunning verkreeg, besloot de gemeente Rotterdam om gebruik te maken van RET-elektriciteit bij de herinrichting het Vafamilterrein.

De samenwerking tussen RET en Rotterdam breidt zich de komende jaren uit, meldt de gemeente. Een volgend bouwproject met RET-stroom staat op de rol; de herinrichting van de Strandboulevard in Hoek van Holland. Aantakken op het RET-net kan een oplossing zijn voor projecten die stil dreigen te vallen door netcongestie, aldus de gemeente.

De vergunning van de RET biedt niet alleen kansen voor emissieloos bouwen en werken, ook de laadinfrastructuur in Rotterdam kan een boost krijgen, stelt de gemeente. De ambitie van de gemeente is om laadpleinen voor groot- en kleinverbruik aan te sluiten en hiermee ook stappen te zetten richting uitstootvrije mobiliteit.

Zeven oplossingen voor netcongestie

De rijksoverheid vroeg Merosch en CE Delft succesvolle projecten in netcongestiegebieden te onderzoeken. Daar rolde een lijst met zeven oplossingsrichtingen uit.

  • Stuur het energieverbruik en pas met een energiebeheersysteem het energieverbruik van apparaten aan op het moment van gebruik.
  • Sla elektriciteit op in een batterij om op een later moment te gebruiken.
  • Zet energie om naar andere energievormen en converteer elektriciteit uit bijvoorbeeld wind en zon naar energievormen als warmte of waterstof.
  • Verbruik minder als het net overbelast is met een capaciteitsbeperkend contract (CBC).
  • Deel de netaansluiting met cable pooling.
  • Lever elektriciteit direct aan een grote afnemer zonder dat u het algemene elektriciteitsnet gebruikt.
  • Werk samen met andere bedrijven binnen een energiehub.

Meer informatie? Kijk op www.rvo.nl