Mkb-ondernemers recenseren de zwaarwerkregeling

Tekst: Arie Grevers
Foto’s: Stock

De zwaarwerkregeling Bouw & Infra bestaat al sinds begin 2021. Er zijn inmiddels heel wat werknemers bij de mkb-ondernemers in de achterban van de AFNL die er gebruik van hebben gemaakt. En dat is begrijpelijk. De werknemer kan namelijk maximaal drie jaar voor zijn pensioengerechtigde leeftijd stoppen met zijn werk zonder een al te groot inkomensoffer te hoeven brengen. En als hij of zij er dat niet voor over heeft, kan men dan zelfs een deel van die periode aanvullen door een voorschot op het pensioen aan te vragen. Het maandelijkse pensioen valt dan wel wat lager uit.

In bedragen ziet het financiële plaatje in 2026 voor medewerkers met een fulltimebaan er zo uit: De maandelijkse bruto-uitkering komt op 2.522,95 euro. Ieder jaar op 1 januari wordt de uitkering verhoogd met hetzelfde percentage als waarmee de lonen in de cao zijn verhoogd in het voorgaande jaar. Voor meer informatie over de voorwaarden: zie het kader ‘Voorwaarden zwaarwerkregeling’.

De mkb-ondernemers van dienst

Drie mkb-ondernemers in de achterban van de AFNL geven graag hun visie op basis van ervaring met  de zwaarwerkregeling:

• Dirk Hilberink, project engineer bij bouwbedrijf Hilberink in Nieuw Balinge (Drenthe), lid NVBU;
• Wil Broekman, directeur/eigenaar van bouwbedrijf Broekman in Nijensleek (Drenthe), lid NVBU;
• Roland Martinus, directeur van Lindeloof Groep in Hellevoetsluis (Zuid-Holland), lid vereniging Straatwerk Nederland en MKB INFRA-sectie Cumela.

Dirk Hilberink; hoe behoud je ervaring?

“Laatste jaren hebben we enkele medewerkers gehad die van de regeling gebruik hebben gemaakt. Voor hen was de aanleiding in eerste instantie de leeftijd en natuurlijk het feit dat de regeling er is. Fysieke belasting is vanzelfsprekend ook een motivatie, maar dat geldt in mindere mate voor onze timmerlieden. Ik begrijp goed dat het op een gegeven moment welletjes is geweest en dat je graag enkele jaren eerder ophoudt dan de officiële pensioengerechtigde leeftijd. Voor ons ondernemers is het niet altijd even gemakkelijk. Het zijn toch de meest ervaren mensen van wie je afscheid neemt. En eigenlijk wil je het liefst dat ze aan het bedrijf verbonden blijven al was het maar om die ervaring van een werkleven lang bouwen te behouden. Ze beheersen het vak in alle onderdelen en ze zouden hun kennis kunnen overdragen aan de jonge, minder ervaren mensen. Het zou mooi zijn als hen die keuze zou worden geboden. Maar niet iedereen is daarvoor geschikt. Je moet er het geduld voor op kunnen brengen en in staat zijn je kennis over te dragen. Maar goed, ik zou ze – mits ze daarvoor geschikt zijn – graag nog een tijdje gehouden hebben om ze in teams te plaatsen samen met onder meer een leerling BOL en een jonge werknemer. Ze zouden een verbindende factor kunnen zijn tussen de generaties op de bouwplaats. Daar wil het nog wel eens aan schorten. Maar ik begrijp, als gezegd, hun afweging en hun besluit ermee te stoppen.”

“Het liefst zou je de uittreders via de zwaarwerkregeling willen behouden voor de overdracht van kennis en ervaring aan jonge medewerkers” – Dirk Hilberink.

Wil Broekman; behouden voor opleiden jongeren

“Ook bij mij begrip, dat je er graag mee op wilt houden op je 64^ste. Prima dat er een regeling voor mensen is, die hun hele leven zwaar werk hebben verricht. Maar ik vind, dat er wel heel veel beroepen onder de werking van de regeling vallen. En het komt ons, ondernemers, ook niet altijd even goed uit dat we afscheid moeten nemen van onze beste vakmensen. Zeker in deze tijd waarin we iedereen hard nodig hebben door de schaarste op de arbeidsmarkt. Eigenlijk vind ik het jammer dat we de mensen kwijt zijn als ze besluiten van de regeling gebruik te maken. Ik zou ze graag twee of drie dagen in de week behouden om ze in te zetten bij het opleiden van jonge vakmensen. Waarom zou dat niet kunnen met behoud van de regeling en een extra bonus van het bedrijf? Ze hoeven dan geen productie te draaien en kunnen hun kennis en ervaring overdragen op een generatie die op school vaktechnisch gezien niet zoveel meer meekrijgt. Verder lijkt het me verstandig de regeling te beperken tot mensen die geboren zijn in bijvoorbeeld 1975 of daarvoor. De mensen die erna geboren zijn en op de bouwplaats hun professionele bestemming gevonden hebben, hebben een andere instelling en konden gebruik maken van allerlei hulpmiddelen die het werk lichter maken. Bovendien zijn er veel ERVD’s (extra roostervrije dagen) gekomen, die er in de tijd van de oudere generatie bouwmensen nog niet waren. Dus ja, prima regeling met, wat mij betreft, een paar kanttekeningen.”

“De arbeidsomstandigheden van de generatie geboren na 1975 zijn veel beter dan voor hen die daarvoor geboren zijn. Ter overweging: beperk de regeling voor de generatie geboren voor 1975″ – Wil Broekman.”

Roland Martinus; opleiding promoten

“We hebben sinds de regeling is ingesteld, afscheid genomen van vijf medewerkers die er gebruik van hebben gemaakt. Er zaten mensen bij die fysiek aan het einde van hun Latijn waren. Dus ook ik begrijp heel goed waarom ze blij waren met de regeling. Het is wat ons betreft een prima regeling. Wij hebben te maken met volleerde stratenmakers die sinds hun 17^de of 18^de levensjaar straten. Vijf dagen in de week, soms langer dan 8 uur per dag. En als het werk per se af moest konden we ook op zaterdag op hun inzet rekenen. Er heerste een andere mentaliteit dan nu. De werknemers van nu vinden hun privéleven belangrijk en willen daarvan – overigens volledig terecht – genieten. Ze hebben een pappadag of vinden het prettig om vier dagen in de week te werken. Dat is wel de instelling waardoor je het langer volhoudt, denk ik. Het werk is ook minder zwaar geworden dankzij hulpmiddelen en machinaal straatwerk. Verder zijn er de jaarlijkse PAGO’s waardoor je al in een vroegtijdig stadium weet of je fysiek sterk genoeg bent om het werk tot je pensioen vol te houden. Als de prognoses slecht zijn, wordt dringend geadviseerd ander werk te zoeken. In feite zijn de arbeidsomstandigheden dermate verbeterd, waardoor het probleem zich uiteindelijk vanzelf oplost.

Ik weet dat het moeilijk is om stratenmakers te vinden die het werk van de voortijdige afzwaaiers kunnen overnemen. De opleiding stratenmaker is niet erg populair. En dat komt misschien doordat de buitenwacht een verouderd beeld heeft van ons mooie beroep. Daar doen we overigens wat aan door actief scholen te bezoeken en ook onderwijs te geven.”

“Jaarlijkse PAGO’s kunnen bijvoorbeeld leiden tot advies tijdig ander werk te zoeken, doordat het vak stratenmaker op termijn fysiek te belastend is. Mede daardoor lost het probleem vanzelf op” – Roland Martinus.”