Circa 1.300 projecten stilgelegd na problemen kwaliteitsborging
Sinds kort zijn drie grote bureaus van kwaliteitsborgers door hun instrumentaanbieder geschorst. Hieronder ook de grootste kwaliteitsborger in ons land. Hierdoor moeten circa 1.300 projecten worden stilgelegd. Wat is er aan de hand en wat zijn de gevolgen?

Foto: TloKB.
De kwaliteitsborgers die zijn geschorst zijn: Bureau Kwaliteitsborging B.V. (Amersfoort), Borgings Combinatie Nederland (Heerlen) en in mei al Signal Measurement and Control Systems B.V. (Den Haag). De laatste twee zijn geschorst door Stichting KiK (KOMO). De grootste kwaliteitsborger in ons land, Bureau Kwaliteitsborging BV, werd geschorst door instrumentaanbieder Apexion bv. Die laatste heeft van de toezichthouder kwaliteitsborging Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw (TloKB) een waarschuwing gekregen. Dit wegens niet ingrijpen op de onjuiste toepassing van het instrument door kwaliteitsborgers, en onvoldoende toetsing van effectiviteit van het instrument.
Volgens insiders maakte vooral Bureau Kwaliteitsborging B.V. het wel erg bont. Op de website werden klanten geworven met kreten als ‘goedkoopste’ en ‘snelste’. In de praktijk bleek dit uit te monden in onvoldoende kwaliteitsborging van projecten. Gevolg is wel dat er volgens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) nu circa 1.300 projecten stilliggen. Ook is het de vraag wat er moet gebeuren met de projecten die in het verleden door dit bureau zijn beoordeeld.
Wat is een schorsing?
Een instrumentaanbieder ziet erop toe dat de kwaliteitsborger die zijn instrument gebruikt dit juist toepast. Op die manier kunnen gebruikers verzekerd zijn van de bouwkwaliteit van hun bouwwerk. Wanneer een kwaliteitsborger zich niet aan de eisen van het instrument houdt, dan kan de instrumentaanbieder een waarschuwing geven, of in dit geval een schorsing. Een schorsing is altijd tijdelijk. De instrumentaanbieder beoordeelt binnen de schorsingstermijn of er voldoende verbetering is om de schorsing op te heffen. Ook kan de instrumentaanbieder besluiten om andere maatregelen te nemen, zoals een intrekking. Dan mag een kwaliteitsborger het instrument helemaal niet meer gebruiken.
Wat betekent dit voor projecten?
Bij een schorsing mag de kwaliteitsborger het instrument tijdelijk niet gebruiken. Hij mag dus geen kwaliteitsborging uitvoeren met dat instrument. En hij mag dus ook geen verklaring afgeven. Zonder kwaliteitsborging mag er niet verder gebouwd worden. Gebeurt dat toch, dan is dat een overtreding waar de gemeente tegen kan optreden.
De opdrachtgever kan een andere kwaliteitsborger zoeken in het register van de TloKB. Zodra de nieuwe bevoegde kwaliteitsborger is aangesteld en gemeld bij de gemeente, mag het werk weer doorgaan. Als de planning het toestaat om een tijdje niet te bouwen, kan de opdrachtgever er ook voor kiezen het verloop van de schorsing af te wachten. De gemeente kan bepaalde werkzaamheden die nodig zijn om schade of gevaarlijke situaties te voorkomen toestaan.

Foto: TloKB.
Overdracht kwaliteitsborging
De Aannemersfederatie Nederland Bouw en Infra geeft het volgende advies inzake een overdracht van een werk naar een andere kwaliteitsborger:
Wacht als aannemer niet af! Zorg dat direct duidelijk wordt wie de kwaliteitsborging overneemt. Een andere kwaliteitsborger moet het project formeel overnemen en beoordelen welke informatie en bewijslast uit het bestaande dossier kan worden gebruikt. Bij de overdracht moet in ieder geval aandacht worden besteed aan:
- het bestaande dossier, foto’s, keuringsrapporten en overige bewijslast;
- een duidelijke nulmeting: wat is al gecontroleerd en wat staat nog open?
- bouwdelen die inmiddels zijn gesloten en niet meer zichtbaar zijn;
- het formeel aanmelden van het project bij de nieuwe kwaliteitsborger;
- het informeren van het bevoegd gezag over de wijziging.
Een nieuwe kwaliteitsborger kan niet zonder meer de werkzaamheden van zijn voorganger overnemen. Hij moet zelf kunnen beoordelen of het bestaande dossier voldoende informatie bevat om uiteindelijk een verklaring te kunnen afgeven.
Wat doet de gemeente?
De gemeente accepteert tijdens de periode van de schorsing geen verklaringen van een geschorste kwaliteitsborger. Ook houdt de gemeente toezicht op bouwprojecten. Als er zonder kwaliteitsborging wordt gebouwd, kan de gemeente de bouw stilleggen of andere maatregelen nemen.
Als er geen kwaliteitsborging is, mag er niet verder gebouwd worden. Dat staat zo in de wet. De opdrachtgever en de aannemer moeten het bouwen dus stoppen, ook als ze geen bericht of opdracht van de gemeente hebben gekregen.
Wat doet de TloKB?
De TloKB houdt toezicht op het stelsel van Kwaliteitsborging voor het bouwen. Zij laat instrumenten toe, gaat op inspectie bij instrumentaanbieders en gaat steekproefsgewijs langs op de bouwplaats om te onderzoeken of een bouwproject op dat moment voldoet aan de bouwregels (Bbl). Zij controleert of instrumentaanbieders ervoor zorgen dat het toegelaten instrument juist toegepast wordt.
De TloKB ziet niet rechtstreeks toe op kwaliteitsborgers. Het is de instrumentaanbieder die besluit om een kwaliteitsborger te waarschuwen, te schorsen of de toestemming om een instrument te gebruiken in te trekken. De TloKB neemt de schorsing wel op in het register. Vragen over de reden van de schorsing kunnen alleen door de kwaliteitsborger of de instrumentaanbieder worden beantwoord.
Meer weten? Ga naar tlokb.nl of klik hier voor meer informatie van de Aannemersfederatie.