Veilig hijsen: meer aandacht voor projectspecifieke risico’s
De Onderzoeksraad voor Veiligheid beveelt bouwpartijen aan elkaar meer vragen te stellen over projectspecifieke risico’s. Dit naar aanleiding van het hijsongeval in Lochem bij de bouw van de Netterhorsterbrug over het Twentekanaal.

De brugbogen liggen in Lochem klaar om gehesen te worden. Foto: Provincie Gelderland.
Door meer vragen te stellen over projectspecifieke risico’s kunnen we voorkomen dat belangrijke aspecten in de bouwvoorbereiding niet of onvoldoende behandeld worden. Dit mede omdat bouwpartijen te veel leunen op onderling vertrouwen. Tot deze overkoepelende aanbeveling komt de Onderzoeksraad voor Veiligheid na onderzoek naar het hijsongeval in Lochem.
Op 21 februari 2024 viel een deel van de brugboog tijdens het hijsen uit de kranen. Het boogbeen verwoestte in zijn val het platform van de montagetoren waarop vier werknemers stonden; twee overleden en twee raakten gewond. ‘Hoofdaannemers moeten er in overleg met onderaannemers voor zorgen dat hun projectteams de projectspecifieke risico’s inventariseren voordat zij aan de slag gaan’, is ook te lezen in de aanbeveling van de Onderzoeksraad.
Erica Bakkum, raadslid: “Uit ons onderzoek blijkt dat er op het gebied van risicobeheersing winst te behalen valt in de fase waarin bouwpartijen hun hijs- en montagewerkzaamheden voorbereiden. Denk daarbij aan het risico dat een last instabiel wordt en aan de risico’s die ontstaan wanneer personen nabij een hijslast werken. We zien dat de partijen in Lochem elkaar vertrouwden, mede op basis van eerdere projecten. Maar de onderlinge controle op de risico’s ontbrak.”
Aanbevelingen
De Onderzoeksraad doet in het onderzoeksrapport een aantal aanbevelingen. Hijsbedrijven moeten in de voorbereiding op hijswerkzaamheden zorgen voor hijsconfiguraties met voldoende stabiliteitsmarge. Staalbouwers moeten onderzoeken of zij hijs- en montagewerkzaamheden kunnen uitvoeren zonder dat er mensen nabij de hijslast zijn. Een alternatief is dat zij onderzoeken hoe ze de werkzaamheden zo kunnen inrichten dat de risico’s verkleind worden. Het zou bouwpartijen helpen als de brancherichtlijn voor hijsen met mobiele kranen op deze vlakken wordt uitgebreid.

De situatie nadat een deel van de brugboog tijdens het hijsen uit de kranen is gevallen. Foto vanuit kantoorpand Olbecon.
Leren van lessen
De aanbevelingen van de Onderzoeksraad richten zich met nadruk op het leren van lessen. Zo wil de raad bijdragen aan het vergroten van de veiligheid in Nederland. De Onderzoeksraad geeft geen antwoorden op vragen rond schuld of aansprakelijkheid. De onderzoeksresultaten mogen ook niet gebruikt worden in juridische procedures.