GGD’en raden gebruik UF-schuim af

Door aandacht voor verduurzaming is na-isolatie van woningen sterk in opkomst. In de afgelopen jaren hebben zich echter  in de GGD-praktijk meerdere praktijkgevallen voorgedaan met problemen die volgen op na-isolatie met UF-schuim. Denk aan klachten zoals irritatie aan ogen, neus en keel, maar ook hoofdpijn en misselijkheid. Er zijn zelfs incidenten waarbij bewoners met spoed hun huis hebben moeten verlaten na het krijgen van gezondheidsklachten. In deze casussen werden hoge concentraties formaldehyde gevonden in het binnenmilieu van de woningen.

Binnen de Academische Werkplaats Gezonde Leefomgeving (AWGL) is een verkennend onderzoek gedaan. AWGL is een platform waarin GGD’en samen met universiteiten en andere kennisinstellingen onderzoek doen naar vraagstukken van gemeenten op het raakvlak omgeving en gezondheid. Volgens het onderzoek bestaan er richtlijnen voor de branche over voorinspectie voor de beoordeling van de geschiktheid van de woning voor na-isolatie met UF-schuim. Deze richtlijnen zijn volgens de GGD beperkt en verouderd. De richtlijnen werden in de onderzochte casussen niet toegepast of slechts heel beperkt. Er is weinig bekend over oorzaken van hoge concentraties formaldehyde na toepassing van UF-schuim alsook effectieve maatregelen om de concentratie te laten dalen.

Conclusies

Uit het verkennende onderzoek van de Academische Werkplaats Gezonde Leefomgeving blijkt dat:

1. Na-isolatie met UF-schuim kan leiden tot langdurig (heel) hoge concentraties formaldehyde in woningen. Deze concentraties kunnen acute gezondheidseffecten veroorzaken bij bewoners.
2. In de onderzochte casussen overschreden de gemeten concentraties formaldehyde de wettelijke norm voor formaldehyde uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) ruim.
3. Maatregelen die genomen worden om (langdurige) blootstelling aan te hoge concentraties formaldehyde te voorkomen, bijvoorbeeld tijdelijk verblijf elders, hebben een grote impact op het leven en welzijn van bewoners.
4. Er is nog veel onzekerheid over het veilig toepassen van UF-schuim. Zo is onbekend op welke schaal UF-schuim als na-isolatie wordt toegepast en welke factoren bijdragen aan het ontstaan van hoge concentraties formaldehyde in de woning. Ook is nog weinig bekend over effectieve maatregelen om de concentratie formaldehyde in woningen snel te laten afnemen. De bestaande voorschriften voor toepassing zijn verouderd en lijken niet te beschermen tegen hoge concentraties formaldehyde in woningen.

Voorlopig niet toepassen

“We waren verrast dat UF-schuim ook in de jaren ’80 al onder vuur heeft gelegen, en in sommige landen verboden is. Er lijken grote paralellen te zijn in de problematiek, maar helaas zijn er in de tussentijd geen oplossingen voor de problemen gekomen”, zegt Maaike van Zijverden van GGD regio Utrecht.

De voor het verkennende onderzoek geïnterviewde technisch deskundigen en GGD-medewerkers zien op dit moment geen mogelijkheden voor het verantwoord toepassen van UF-schuim als na-isolatie. Zij raden het gebruik van UF-schuim af zolang het niet duidelijk is hoe gezondheidseffecten te voorkomen zijn. De GGD GHOR neemt dit advies over. GGD GHOR Nederland is de belangenbehartiger voor de publieke gezondheid en veiligheid in Nederland. Het is de overkoepelende brancheorganisatie van de 25 Gemeentelijke Gezondheidsdiensten (GGD’en) en Geneeskundige Hulpverleningsorganisaties in de Regio (GHOR).